Bilgilendirilmiş Rızanın Elektronik Ortamda Alınması Hakkında Yönetmelik
Duyuru: 2026/16
Değerli DİYAMER Üyeleri;
Sağlık Bakanlığı tarafından Bilgilendirilmiş Rızanın Elektronik Ortamda Alınması Hakkında Yönetmelik yayınlanmıştır.
Bu yönetmelik ile;
Temel değişiklik: Tıbbi müdahale öncesi hasta onamının, e-Nabız veya sağlık kurumunun sistemi üzerinden SMS doğrulamasıyla alınmasının kuralları belirleniyor. Birinci, ikinci ve üçüncü basamak sağlık tesislerini kapsıyor; 27 Ekim 2026’da yürürlüğe girdi.
Nasıl işleyecek?
- Hasta ve işlemi yürüten sağlık meslek mensubunun kimliği doğrulanacak. Personelin Bakanlığın EKİP sisteminde tanımlı ve aktif olması gerekiyor.
- Hastanın kendisine ait, doğrulanmış cep telefonu bulunacak. Doğrulama, kullanılan kanala göre e-Nabız veya kurumun sağlık bilgi yönetim sistemi üzerinden yapılacak.
- Onam formu hastaya açılacak. Hasta, SMS’teki bağlantıdan veya e-Nabız’dan formu inceleyecek.
- Hasta müdahaleyi kabul ederse o müdahaleye özel tek kullanımlık SMS kodu gönderilecek. Hasta kodu e-Nabız’a kendisi girecek; kurum sistemi kullanılıyorsa ilgili sağlık meslek mensubuna söyleyecek ve personel sisteme girecek.
- Bu doğrulama tamamlanınca elektronik onam alınmış sayılacak. Form, Bakanlığın merkezi sistemine aktarılıp hastanın e-Nabız hesabında erişilebilir olacak.
Hekim açısından dikkat çeken noktalar
- Aydınlatma yükümlülüğü devam ediyor. Hastanın yeterli, anlaşılır ve zamanında bilgilendirilmesi ve serbest iradesiyle karar vermesi şart. Dolayısıyla SMS kodunun alınması, bilgilendirmenin yerine geçmiyor.
- Bütün onamları elektronik alma zorunluluğu getirilmiyor. Metin, elektronik yöntem kullanıldığında uyulacak kuralları düzenliyor; kâğıt onamı kaldıran bir hüküm içermiyor.
- Aciller için ayrıca yeni bir onam kuralı tanımlanmıyor. Yönetmeliğin düzenlemediği durumlarda Hasta Hakları Yönetmeliği uygulanacak. Bu nedenle metni, acil müdahalelerde her koşulda SMS onayı bekleneceği şeklinde yorumlamamak gerekir. (m. 1, 5 ve 13)
- 12 aylık süre, kurum sistemindeki telefon numarası doğrulamasına ait. Süre dolunca tekrar doğrulama gerekiyor. Bu süre, verilen onamın 12 ay boyunca bütün işlemler için geçerli olması anlamına gelmiyor; onay kodu ilgili müdahaleye özel. (m. 7–8)
- Çocuk veya kısıtlı hastada işlemi kanuni temsilci yapıyor. Temsilcinin de kimliği ve telefonu doğrulanacak. Temsilci yoksa, hazır bulunamıyorsa veya elektronik ortamda doğrulanamıyorsa elektronik onam alınamayacak. (m. 11)
Kayıt ve hukuki izlenebilirlik
Onayın tarih-saat ve işlem bilgileri, SMS’in gönderilmesi/doğrulanması ve işlemi yapan personelin bilgileri saklanacak. Kayıtlar veri bütünlük değeri—hash—ve zaman damgasıyla adli ve idari incelemeye elverişli tutulacak. Saklama ve imha süreleri, fiziksel onam belgeleriyle aynı kurallara tabi; veri güvenliği için kurum ve Bakanlık gerekli tedbirleri alacak. (m. 9–10)
Özet ile bu sistem zorunlu değil isterseniz yine kağıt üzerinden devam edebilirsiniz fakat alternatif oluşturması ve dijitalleşme çağında elektronik rızanın usullerinin belirlenmesi için oluşturulmuş bir mevzuat diyebiliriz.
bilgilerinize sunarız.
DİYAMER YÖNETİM KURULU
Yönetmelik: https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2026/10/20261027-4.htm